بارداری: هفته پنجم

بارداری: هفته پنجم - میترانیتا

جنین چگونه رشد می‌‏کند

جنین در رحم به سرعت در حال رشد است. در این هفته اندازه جنین ۵ میلی‏‌متر است و شبیه یک دانه کنجد است و بیشتر به بچه قورباغه شباهت دارد تا انسان. جنین حالا از سه لایه اِکتودرم، مزودرم و آندودرم ساخته شده است که در هفته‏‌های بعد اندام و بافت‏های بدن جنین را تشکیل می‌‏دهند. لوله عصبی که از آن مغز، نخاع، اعصاب و ستون فقرات جنین بیرون می‌‏آید، در لایه بالایی به‏ نام اِکتودرم شروع به رشد خواهد کرد. این لایه موجب رشد پوست، مو، ناخن، غدد پستانی و غدد عرق و مینای دندان جنین نیز می‏‌شود. قلب و سیستم گردش خون جنین در لایه میانی یا مزودرم شروع به شکل گرفتن می‏‌کنند (در این هفته قلب کوچک جنین به حفره‏‌ها، ضربان قلب و پمپاژ خون تفکیک می‏‌شود). مزودرم نیز ماهیچه‏‌ها، غضروف، استخوان و بافت زیر جلدی جنین را نیز شکل می‏‌دهد. لایه سوم یا آندودرم ریه‏‌ها، روده‏‌ها و سیستم ادرار ابتدایی، تیروئید، کبد و پانکراس را در خود جای می‏‌دهد. در همین حین جفت و بند ناف که مواد مغذی و اکسیژن را به کودک می‌‏رسانند در حال فعالیت هستند.

زندگی شما چگونه تغییر می‌‏کند

تغییرات جسمی

ممکن است تاکنون متوجه بعضی مشکلات دوران بارداری شده باشید. بسیاری از زنان از درد سینه، خستگی و تکرر ادرار در هفته‏‌های اول شاکی هستند. ممکن است صبح به محض بیدار شدن یا بعد از خوردن صبحانه احساس تهوع داشته باشید، در طول روز استفراغ کنید و یا تا آستانه استفراغ کردن پیش روید. این حالت‏‌ها در هفته‏‌های بعد کاهش می‌‏یابد.
ممکن است احساس ضعف داشته باشید و مجبور شوید هر از چند مدتی استراحت کنید. این شرایط در صورت افت قند خون بدتر می‏‌شود تا زمانی که غذا بخورید.
حس بویایی شما نسبت به بوهایی که قبلاً توجهی به آنها نداشتید حساس‌‏تر می‏شود. عطرها، غذاها، دود ماشین‏‌ها و بعضی از رایحه‏‌ها ناخوشایند هستند.
ممکن است در رحم خود احساس سنگینی کنید و مثل قبل از شروع عادت ماهانه حساس شوید. این حساسیت و سنگینی به دلیل درگیرشدن لگن و افزایش جریان خون در رحم است.
سینه‌‏های شما بیش از قبل سنگین و حساس می‌‏شوند. ممکن است دیگر نتوانید روی شکم خود بخوابید زیرا پستان‏‌ها بسیار حساس هستند. در این هفته هنوز شکم شما بزرگ نشده است.

تغییرات عاطفی

این هفته احساس می‌‏کنید کمی زودرنج و حساس شده‌‏اید. ممکن است احساساتی مثل هیجان، لذت، نگرانی و گناه را با هم یک جا تجربه کنید. این هفته از نظر عاطفی بسیار مهم است به خصوص اگر برای بارداری تلاش کرده باشید و اکنون متوجه شده‌‏اید که باردار هستید. برعکس ممکن است هیچ‏گونه هیجانی را احساس نکنید. همه خانم‌‏ها از بارداری خود خوشحال نمی‏‌شوند و برای بعضی خانم‏‌ها این هفته می‌‏تواند یک هفته عذاب‌‏آور باشد.

فعالیت‏‌های این هفته

در صورت تمایل می‏‌توانید روال سابق فعالیت‏‌های ورزشی خود را دنبال کنید. ورزش به حفظ قدرت و استقامت شما کمک می‏‌کند، می‌توانید اضافه وزن خود را در حین بارداری کنترل کنید و از برخی دردها و مشکلات بارداری جلوگیری کنید. بسیاری از زنان معتقدند که ورزش به کاهش اضطراب کمک می‏‌کند، بدن را برای انجام کارهای فیزیکی سخت آماده می‏‌کند و در نهایت اینکه بعد از زایمان سلامت خود را زودتر به دست می‏‌آورید. پیاده‌‏روی و شنا ورزش‌های‏ مناسبی برای زنان باردار هستند.

ملاقاتی را با دکتر یا ماما ترتیب دهید. برای مراجعه به پزشک آماده باشید، اولین روز آخرین عادت ماهانه خود را یادداشت کنید (دکتر زمان زایمان را تعیین می‏‌کند) و فهرستی از سؤال‏های خود تهیه کنید.
با پزشک درباره داروهایی که مصرف می‏‌کنید صحبت کنید. بسیاری از داروها برای دوران بارداری مناسب نیستند. اگر بیماری مزمنی دارید و دارو مصرف می‏‌کنید، به طور ناگهانی مصرف دارو را قطع نکنید. فوراً با پزشک خود تماس بگیرید و درباره مصرف دارو در دوران بارداری از او سؤال کنید. نام همه داروهای مصرفی حتی مکمل‏‌ها و داروهای گیاهی را به پزشک خود بگویید. درباره سوابق پزشکی خانواده خود و همسرتان با پزشک یا ماما صحبت کنید. پزشک باید از بیماری‏‌های مزمن و اختلالات ژنتیکی غیرعادی اطلاع داشته باشد.

سیگار را ترک کنید. سیگار کشیدن احتمال خطراتی از قبیل سقط جنین و زایمان زودرس را افزایش می‏‌دهد. علاوه بر این، رشد جنین را نیز کاهش می‏‌دهد و خطر مرگ جنین را افزایش می‏‌دهد.
به‌هیچ‌وجه مشروبات الکلی مصرف نکنید. مصرف مشروبات الکلی ممکن است باعث کم‌‏وزنی جنین شود و ایجاد اختلالاتی در تکلم، یادگیری، تمرکز و بیش‌فعالی کودک شود. هیچ‌کس به طور دقیق نمی‏‌داند که الکل چه تأثیرات مضری بر جنین دارد پس از مصرف آن خودداری کنید.
مطمئن شوید که خانه و محل کار شما ایمن است. بعضی فعالیت‌‏ها به شما و جنین در حال رشد آسیب می‏‌رساند. اگر در معرض مواد شیمیایی، فلزات سنگین (سرب و جیوه)، بعضی عوامل زیستی یا پرتو‏درمانی قرار دارید باید فوراً تغییراتی در زندگی خود ایجاد کنید.
به یاد داشته باشید که برخی از محصولات پاک‌کننده‏، آفت‌کش‏ها، حلال‏‌ها و سرب موجود در آب آشامیدنی لوله‌‏های قدیمی برای جنین خطرناک هستند. در مورد شغل خود با پزشک و ماما صحبت کنید. سعی کنید خطرات احتمالی برای جنین در محیط خانه یا محل کار را کاهش دهید یا از بروز آن‌ها جلوگیری کنید.

رژیم غذایی این هفته

مصرف مقدار زیاد ویتامین D که در جگر ماهی به مقدار فراوان وجود دارد برای جنین در حال رشد مضر است. از خوردن انواع غذاهای خام مثل انواع گوشت‌ها در این دوره از بارداری جداً خودداری کنید. تخم‏‌مرغ خام حاوی باکتری‏‌هایی است که باعث ایجاد حالت تهوع شدید می‌شود؛ بنابراین مصرف مقادیر خام این ماده غذایی در این هفته مناسب نیست. از مصرف پنیرهای کپک‏‌زده خودداری کنید.
تحقیقات نشان می‏‌هند که مصرف مقدار زیادی از کافئین احتمال سقط جنین را بالا می‏‌برد؛ بنابراین برای کاهش این خطر از خوردن کلیه نوشیدنی‌‏های دارای کافئین حداقل در سه ماه اول بارداری خودداری کنید.
در این هفته از بارداری از غذاهایی استفاده کنید که برای رشد نوزاد و سلامت خودتان مفید هستند. نان سبوس‌‏دار، غلات، ماکارونی، جو، برنج، آجیل بدون شکر و میوه‌‏های خشک کم‌‏شکر، غلات کم‌‏چرب، دانه‏‌های مخلوط مثل آفتابگردان، کدو و کنجد، گلابی، سیب، انجیر، آلو، زردآلو، هلو، کلم بروکلی، مارچوبه، کدو، نخودفرنگی، سبزی، حبوبات مثل عدس، نخود، لوبیا سیاه و گوشت سفید بدون چربی و ماهی، ماست و پنیر پاستوریزه مصرف کنید.

علائم بارداری در هفته پنجم

تغییرات هورمونی باعث ایجاد علائم اولیه بارداری از جمله سینه درد، حالت تهوع و خستگی می‏‌شود.

همچنین تکرر ادرار زیادی دارید.

اگر از تهوع بارداری رنج می‌‏برید سعی کنید وعده‌‏های غذایی مختصری میل کنید. زنجبیل تهوع را کاهش می‏‌دهد پس می‏‌توانید از آن در چای، بیسکوییت یا مربا استفاده کنید.
به یاد داشته باشید که ویتامین‌های مورد نیاز بارداری را هر روز مصرف کنید. در این هفته لوله عصبی جنین (مغز و نخاع) باز است و تا هفته بعد بسته می‏‌شود.
به تغییرات بدن بدن خود دقت کنید. ممکن است ظاهر شما نشان ندهد که باردار هستید اما تغییرات زیادی در بدن شما در حال اتفاق افتادن است. با این تغییرات مبارزه نکنید بلکه آنها را بپذیرید.

تهیه و ترجمه توسط تیم تولید محتوای میترانیتا

دیدگاهتان را بنویسید