پوست حساس چیست؟

پوست حساس چیست - میترانیتا

هیچ تعریف دقیقی برای پوست حساس وجود ندارد؛ ولی این اصطلاح برای پوست‌هایی به کار می‌رود که به راحتی خشک می‌شوند، جوش می‌زنند و لک می‏‌شوند یا در واکنش به شرایط آب و هوایی و استفاده از محصولات خاص دچار خارش یا سوزش می‌شوند. این نوع پوست در واکنش به محرک‌های داخلی یا خارجی قرمز می‌شود و سوزش یا خارش نیز دارد. عوامل فیزیکی مانند اشعه UV، گرما، سرما، باد؛ مواد شیمیایی مانند مواد آرایشی، صابون، آب، آلودگی؛ عوامل روانی مثل استرس یا احساسات منفی و نیز عوامل هورمونی مانند چرخه قاعدگی از جمله موارد تحریک‌کننده پوست هستند. پوست‏‌های حساس به محرک‏‌هایی واکنش نشان می‌دهند که معمولاً سایر پوست‌‏ها واکنش خاصی نشان نمی‏دهند. افزایش حساسیت به دلیل کاهش آستانه تحمل پوست است. هرچه پوست حساس‌‏تر باشد، آستانه تحمل آن پایین‏‌تر می‌‏آید.

دلایل حساسیت پوست‌های حساس

پوست همچون محافظی از ورود باکتری‏‌ها، ویروس‌ها، قارچ‌‏ها و ترکیبات مضر و مواد شیمیایی به بدن جلوگیری می‏کند و در برابر گرما، سرما، آب، آفتاب و خیلی چیزهای دیگر نیز از بدن محافظت می‏کند. زمانی که جوش، کهیر یا واکنش‌های آلرژی‌زا عملکرد محافظتی پوست را مختل می‌کنند، بسیاری از محصولات آرایشی و بهداشتی که قبلاً بدون هیچ مشکلی استفاده می کردیم، در حال حاضر موجب خارش یا سوزش می شوند. بعد از اینکه پوستتان به طور کامل خوب شد می‏توانید از این محصولات دوباره استفاده کنید و معمولاً چند ماه طول می‏کشد تا پوست شما کاملاً خوب شود. در افرادی که پوست حساس دارند، عملکرد محافظتی لایه اپیدرم آسیب دیده است و به همین دلیل پوست رطوبت خود را از دست می‌دهد و خشک می‌شود و عوامل تحریک‌کننده پوست به راحتی به پوست نفوذ می‌کنند. از طرف دیگر، پوست‌های حساس رادیکال‌های آزاد بیشتری تولید می‌کنند؛ این رادیکال‌ها با ترشحات غیرطبیعی سایتوکاین‌‏های پیش التهابی ترکیب می‌‏شوند.

نشانه پوست‌ حساس

بعضی از نشانه‌های پوست حساس از این قرارند:

  • پوست حساس در برابر اصلاح و محصولات اصلاح واکنش خوبی نشان نمی‏دهد؛ مثلاً رنگ پوست تغییر می‌کند و احساس خارش یا التهاب خواهید کرد. بهتر است از محصولات بعد از اپیلاسیون استفاده کنید.
  • پوست حساس معمولاً خیلی خشک است و به دلیل استفاده از صابون خشک‌تر می‏‌شود. اگر محصولات حاوی مواد عطری باشند، تأثیرات آن بدتر است. حتماً از صابون بدون عطر و ملایم استفاده کنید.
  • به پوست خود بعد از استفاده از عطر و ژل بعد از اصلاح توجه کنید. مواد شیمیایی موجود در این محصولات باعث سوزش و قرمزی پوست می‌شوند. بهتر است عطر را روی لباس خود اسپری کنید.
  • شرایط خاص آب و هوایی مشکلاتی برای پوست حساس به وجود می‌آورد. آب و هوای گرم پوست را خشک می‌کند و باعث قرمزی و خارش پوست می‌شود. آب و هوای سرد نیز باعث خشکی و سوزش پوست می‌شود.

چه عواملی باعث قرمزی صورت و نمایان شدن مویرگ‌های پوست می‌شود؟

زنانی که پوست‏‌شان سفید و نازک است، قرمزی و تورم پوست را بیشتر مشاهده می‌کنند. قرمزی پوست به تدریج بدتر و بدتر می‌شود و نمایان‌شدن مویرگ‌ها می‌انجامد. عوامل تشدید‌کننده خاص مثل تغییر ناگهانی درجه حرارت (سرد – گرم) و مصرف الکل و غذاهای داغ یا تند نیز در قرمزی پوست مؤثر است.

در صورتی که متوجه قرمزی بیش از حد پوست خود شدید، کارهای زیر را انجام دهید:

  • صورت خود را با محصولات بهداشتی ملایم بشویید؛ ولی اگر احساس کردید که شستشو با آب نیز پوستتان را خشک می‌کند، از محصولات بهداشتی استفاده نکنید.
  • پوست خود را به آرامی خشک کنید.
  • یک یا دو بار در روز محصولات بهداشتی حاوی مواد تشکیل‌دهنده فعال را روی پوست خود بمالید، این مواد قرمزی پوست را کمتر می‌کنند.
  • از خوردن غذاهای تند، پر از ادویه و مشروبات الکلی خودداری کنید و در برابر تغییرات آب ‌و‌ هوایی از پوست خود نگه‌داری کنید.
  • از پوست خود در برابر نور خورشید محافظت کنید. پوست حساس ظریف و شکننده است و برای محافظت از آن در شروع فصل بهار به محصولات دارای SPF ۳۰ تا ۵۰ نیاز است. علاوه بر این، اگر به طور مداوم در برابر نور خورشید قرار بگیرید، پوست دچار قرمزی و سوختگی می‏شود.

چه عواملی باعث قرمزی، پوسته‌پوسته‌شدن و خارش پوست می‏‌شود؟

قرمزی و خارش در قسمت‌هایی از صورت بروز می‌کند که دارای بیشترین تعداد غدد سباسه است. قرمزی، پوسته‌پوسته‌شدن و خارش با تکثیر میکروارگانیسم مالاسزیا ایجاد می‏شود و روی صورت اکثر افراد دیده می‏شود؛ ولی عده‌ای بیشتر مستعد این عوامل هستند و پوست‌شان واکنش‏‌های غیرعادی نشان می‏دهد؛ در نتیجه سلول‏‌ها با سرعت بیشتری بازسازی می‏‌شوند و قسمت‌هایی خشک روی سطح پوست به وجود می‌آورند. خستگی، استرس و آلودگی به افزایش تکثیر مالاسزیا کمک می‏کند و قرمزی، پوسته‌پوسته‌شدن و خارش پوست را افزایش می‌دهد.

هنگام مشاهده قرمزی پوست و مویرگ علاوه بر توصیه‌های متخصصین، باید اقدامات زیر را انجام دهید:

  • پوست صورت خود را صبح و شب با محصولی ملایم حاوی مواد تشکیل‌دهنده فعال ضدقارچ تمیز بشویید.
  • پوست خود را با آب کاملاً تمیز کنید و به آرامی با پارچه‏‌ای نرم خشک کنید.
  • یک یا دو بار در روز از محصولات بهداشتی حاوی مواد تشکیل‌دهنده فعال استفاده کنید که از تکثیر مالاسزیا، و خارش و قرمزی مبارزه کنند.
  • زمانی را به استراحت اختصاص دهید تا استرس خود را کاهش دهید.

چه اقداماتی برای از بین بردن حساسیت پوست باید انجام داد؟

  • تمام محصولات مورد استفاده را قطع کنید و از یک پاک‌کننده یا کرم ملایم استفاده کنید. اگر این محصولات نیز باعث خارش پوست شد، آنها را نیز قطع کنید و وازلین را امتحان کنید.
  • با متخصص پوست خود مشورت کنید تا عوامل محرک و تشدیدکننده حساسیت پوستی را بررسی کند.
  • صورت خود را با محصولات بهداشتی ملایمی بشویید که هیچ نوع عطر، مواد نگهدارنده و سورفاکتانت نداشته باشند.
  • پوست خود را به دقت خشک کنید.
  • یک یا دو بار در هفته به آرامی از یک محصول مرطوب‌کننده (ماسک) استفاده کنید.
  • از مصرف محصولات ضدپیری پوست خودداری کنید. این محصولات دارای اسیدهای میوه، ویتامین A و رتینول هستند که باعث تحریک‌پذیری پوست می‌شوند.
  • از انجام اقداماتی مانند لایه‌برداری صورت، لیزر و جراحی کشیدن پوست خودداری کنید.
  • در معرض نور خورشید، سرما، باد و آب قرار نگیرید و بیش ‌از حد از مایعات گرم استفاده نکنید. سعی کنید داروهای مسکن و آرام‌بخش نیز مصرف نکنید.
  • از کرم‏هایی مثل لیدوکائین، بنادریل یا آنتی‌بیوتیک استفاده نکنید. این کرم‌ها وضعیت پوست را بدتر می‌کنند
  • اگر نمی‏توانید این وضعیت را تحمل کنید، از قرص‏های آنتی‌هیستامین، بنادریل و غیره استفاده کنید.

انواع محصولات صورت و واکنش‌‏های پوست نسبت به این محصولات

رتین A پیری زودرس و آسیب‌‏های نور خورشید را نشان می‏دهد و باعث پوسته‌پوسته شدن و قرمزی شدید پوست می‏شود؛ بنابراین اگر از محصولاتی حاوی این ترکیب استفاده می‌کنید، مصرف آن را به دو بار در هفته کاهش دهید. اگر پوستتان همچنان واکنش نشان می‏دهد، پوست بسیار حساسی دارید و بهتر است استفاده از این محصول را قطع کنید.

بسیاری از محصولات پوستی مثل مرطوب‌کننده‌ها دارای الکل، بتا هیدروکسی‌اسید، رتینوئیدها و لانولین هستند و ممکن است پوست واکنش آلرژیکی به این محصولات نشان دهد.

مواد عطری موجود در ماسک‏‌ها (بهتر است از محصولات فاقد بوی عطر استفاده کنید) و فرمالدئید (که در لاک‏ها و عطرها یافت می‏‌شود) برای پوست‌ حساس مشکلاتی به وجود می‌آورد. بهترین راه این است که از حساسیت پوست خود به این محصولات مطمئن شوید. کمی از محصول را روی ساعد خود قرار دهید؛ اگر پوست واکنشی نشان نداد، مشکلی نیست؛ اما اگر قرمزی، خارش و یا تاول رخ داد، این محصول مناسب نوع پوست نیست.

تهیه و ترجمه توسط تیم تولید محتوای میترانیتا

دیدگاهتان را بنویسید